Różnego rodzaju alergie, to najczęściej występujące choroby cywilizacyjne. Są one prawdziwą plagą XX wieku i cały czas nasilają się, szczególnie w krajach rozwiniętych. Czym jest alergia? Bodźce obojętne dla innych, wywołują u alergika niewspółmierną reakcję obronną. Chcąc usunąć substancję uczulającą (alergen), organizm chorego broni się katarem, łzawieniem, kichaniem, kaszlem, wysypką, reakcją układu pokarmowego.

Kto choruje na alergie

Alergia staje się zjawiskiem coraz bardziej rozpowszechnionym. Ze statystyk wynika, że na alergię częściej chorują mężczyźni niż kobiety, ale już występowanie astmy oskrzelowej jako powikłania w rozwoju alergii oddechowej częściej dotyka kobiety niż mężczyzn. Wynikający ze statystyk fakt, częstszej zachorowalności na choroby alergiczne u ludzi młodych, może mieć związek z ogólną tendencją wzrostową, jaką odnotowano w ostatnich czasach, ale również z rozwojem diagnostyki pozwalającej na rozpoznanie alergii. Co piąta osoba ma katar sienny, co piąte dziecko w wieku szkolnym ma astmę, co szóste – choruje na alergiczne zmiany skórne, u co dwudziestej zaobserwowano wystąpienie pokrzywki. Alergie pokarmowe są rzadsze, w wiekszości przypadków należy mówić raczej o nietolerancji pokarmowej np na gluten czy mleko.

Nie dla wszystkich naukowców jasne jest, co tak naprawdę powoduje występowanie alergii. Dotychczas nie wyjaśniono, jaki jest sposób dziedziczenia alergii, ale nie budzi już wątpliwości fakt, że skłonność do alergii uwarunkowana jest genetycznie. Uważa się, ze, aby doszło do ujawnienia się alergii u osoby dziedziczącej skłonność do niej, osoba ta musi bardzo wcześnie, zetknąć się z alergenem, i to w odpowiednio dużym stężeniu. Co tłumaczy statystyki wykazujące, ze częściej na alergie zapadają osoby urodzone w kwietniu, maju i czerwcu, miesiące o nasilonym pyleniu roślin. Specjaliści widzą też związek pomiędzy wzrostem zachorowań w ostatnich latach a postępem cywilizacyjnym. Tłumaczą to coraz większą ilością substancji wytworzonych sztucznie znajdujących się w bezpośrednim otoczeniu człowieka i zatruciem środowiska naturalnego. Niewątpliwy wpływ na nasilanie się alergii odgrywają zanieczyszczenia domowe preparaty czyszczące, rozpuszczalniki, aerozole, kosmetyki, dym papierosowy. Jednak ludzie równie często są uczuleni na substancje naturalne pyłki roślin, gluten, grzyby i pleśnie czy kurz? Jako przyczyny występowania alergii, wymienia się toksyny wydzielane przez mikroorganizmy ( zwłaszcza grzyby i  pasożyty ) oraz toksyny odłożone w organizmie ( metale ciężkie , obciążenia chemiczne ) oraz rozszczelnienie jelita i związana z tym reakcja autoimmunologiczna.
W myśl innej z hipotez, alergie są ubocznym skutkiem nadmiernej higieny, sterylnych wręcz warunków życia powodujących, że nie nabywamy naturalnej odporności. Dowodem na to ma być fakt, ze choroby alergiczne o wiele rzadziej występują w krajach nierozwiniętych i rodzinach uboższych. Na niższy odsetek występowania w tych środowiskach chorób alergicznych może mieć jednak brak odpowiedniej diagnostyki, co sprawia, ze choroby występują w tych krajach a jedynie pozostają nierozpoznane.

Naukowcy wysuwają wciąż nowe hipotezy, niestety pytanie o przyczyny wzrostu zachorowań na choroby alergiczne pozostaje na razie bez jednoznacznej odpowiedzi.

Alergeny

W zasadzie alergenem może być każda substancja, z którą się stykamy. Nasz układ odpornościowy, którego zadaniem jest chronić organizm przed atakiem niebezpiecznych substancji i drobnoustrojów, u niektórych osób reakcja na nawet niegroźne obce substancje w sposób niewspółmierny do stopnia zagrożenia, jakie ten bodziec może wywołać.

Alergenami mogą być:

• odchody roztoczy żyjących w kurzu – reakcja -astma, katar sienny,
• pyłki traw i drzew – reakcja-katar sienny, astma,
• zarodniki grzybów i pleśni –reakcja- katar sienny, astma,
• sierść kota, psa, królika- reakcja- katar sienny, astma, zmiany skórne,
• pierze,wełna –reakcja –katar sienny, astma, zmiany skórne
• produkty spożywcze mleczne, jaja, ryby, mięso,skorupiaki, orzeszki ziemne, czekolada,owoce i inne–reakcja-pokrzywka, obrzęk naczyniowy, zmiany skórne
• kosmetyki, detergenty, -reakcja- zmiany skórne, obrzęk naczyniowy
• leki (penicyliny, salicylany) – reakcja-objawy żołądkowo-jelitowe, pokrzywka, obrzęk naczyniowy, reakcja anafilaktyczna,
• jady os i pszczół –reakcja-pokrzywka, reakcja anafilaktyczna
• i inne

Co ciekawe, pierwszy kontakt z substancją uczulającą nie wywołuje widocznej reakcji. Układ odpornościowy wytwarza w tym czasie odpowiednie dla tej substancji przeciwciała jak w zetknięciu ze szczepionką. Dopiero kolejne zetknięcie z alergenem wywołuje reakcje alergiczną. Właściwe ustalenie alergenu, kluczowe dla dalszego leczenia, jest możliwe  poprzez testy alergiczne lub wykonanie testu obciążeń organizmu.

Diagnostyka alergii

Napady alergiczne, różnią się od innych chorób o podłożu zapalnym tym, że nie towarzyszy im  temperatura. Objawami uczuleń oddechowych może być swędzenie oczu, katar, świszczący nierówny oddech, suchy, szczekliwy kaszel i duszności. Gdy napad tego rodzaju wystąpi  raz – nie musimy szukać pomocy u specjalisty – wystarczy wizyta u lekarza pierwszego kontaktu. Gdy objawy te narastają lub powtarzają się, konieczne jest leczenie u specjalisty alergologa.
Najpowszechniej stosowanym sposobem diagnozowania alergii są testy skórne; punktowe  lub płatkowe, które polegają na wprowadzeniu lub nałożeniu na powierzchnię skóry alergenów o  niskim stężeniu. Gdy w miejscu aplikacji alergenu pojawia się zaczerwienienie lub bąbel, wskazuje to na uczulenie na daną substancję. Innym sposobem jest badanie krwi, wykrywające przeciwciała (immunoglobuliny) IgE wytworzone przez organizm alergika. Testy te pozwalają na określenie nawet do 50 alergenów. Potwierdzenie alergii można uzyskać przy zastosowaniu również innych testów między innymi przez wykonanie prostego testu obciążeń. W diagnostyce alergii pokarmowej stosuje się metodę diety eliminacyjnej. Dzięki obserwacji i współpracy z pacjentem łatwo można ustalić, który produkt był sprawcą objawów alergii. Astmę rozpoznaje się przy użyciu badań spirometrycznych.

Leczenie

Z alergii nie można się wyleczyć ale można nauczyć się z nią żyć. Choroba ta wymaga stałego specjalistycznego leczenia. Niewątpliwie kluczowe jest właściwe rozpoznanie alergenu i w miarę możliwości unikanie go. O ile jest to możliwe w przypadku uczuleń na konkretne pokarmy to staje się już niewykonalne w przypadku osób uczulonych na pyłki roślin czy kurz. Oczywiście możemy unikać miejsc o dużym stężeniu pyłków w powietrzu. W mieszkaniach alergików uczulonych na kurz i odchody roztoczy nie powinno się trzymać mebli tapicerowanych czy dywanów.  Pościel powinna być przystosowana do częstego prania, mieszkanie wietrzone i często sprzątane. Alergikom najczęściej szkodzi przebywanie w pomieszczeniach klimatyzowanych dużo korzystniejsze jest dla nich częste wietrzenie. Ale najważniejsza jest świadomość pacjentów dotycząca choroby i jej ograniczeń. Edukacja zwiększa szanse ograniczenia tak dramatycznie rozprzestrzeniającej się plagi XX wieku, jaką jest alergia

Podsumowanie

Choroby o podłożu alergicznym są jednymi z najczęściej wymienianych dolegliwości, w krajach o wysokim rozwoju cywilizacyjnym. Są one najczęściej wynikiem zachwiania naturalnej równowagi organizmu.Jak długo pozostają nie zdiagnozowane i nie rozpoznane, nie da się ich skutecznie leczyć. Większość chorób, również tych o podłożu alergicznym, można wykryć przy pomocy często prostych testów. Usunięcie obciążeń z organizmu prowadzi na ogół do całkowitego wyeliminowania alergii.

P.S.Zachęcamy Państwa by bez zbędnej zwłoki sięgnąć po test obciążeń organizmu. Z okiełznaną alergią można żyć, trzeba tylko wiedzieć jak ją leczyć i czego należy unikać.